Knaagdieren

Werkstukken en spreekbeurten

Meer dan 800.000 cavia’s, hamsters en andere knaagdieren worden in Nederland als huisdier gehouden. Kun jij je voorstellen dat je een cavia zou eten?

Waarom knagen knagers?

De tanden van een knaagdier blijven altijd doorgroeien. Om te voorkomen dat ze hele lange tanden krijgen, moeten ze knagen om deze af te slijpen. Doordat de tanden tijdens het knagen over elkaar heen bewegen, blijven ze tegelijkertijd scherp. Knaagdieren hebben 8 tot 22 tanden. Ze hebben geen hoektanden.

Vijanden

Je vindt knaagdieren overal ter wereld, behalve op Antarctica (Zuidpool). Alle knaagdieren zijn zoogdieren. Ze vormen een grote groep binnen de zoogdieren: veertig procent van alle zoogdieren zijn knaagdieren. Knaagdieren hebben een korte draagtijd (ze zijn kort zwanger) en krijgen vaak veel jongen. De draagtijd van een muis is maar zo’n drie weken en ze krijgt vaak wel drie tot twaalf jongen tegelijk. Bovendien krijgt een muis soms wel vijf tot tien keer per jaar jongen. Al die muizen zijn vaak een plaag voor mensen. Knaagdieren zoals muizen en ratten kunnen ook ziekten overdragen. Het is dus maar goed dat knaagdieren veel vijanden hebben, anders zouden er veel te veel zijn. Voor veel andere zoogdieren en vogels zijn knaagdieren voedsel. Muizen worden gegeten door bijvoorbeeld katten, roofvogels, marters en vossen. De meeste kleine knaagdieren zijn nachtdieren. Ze slapen overdag en zijn ’s nachts actief, omdat ze dan minder goed zichtbaar zijn voor roofdieren. Knaagdieren zijn zelf over het algemeen planteneters. Al zijn er ook insecteneters en alleseters onder de knaagdieren. Veel knaagdieren, zoals eekhoorns, leggen voorraden aan in holen, zodat ze eten hebben in de winter. 

Veel soorten

Knaagdieren zijn weer onder te verdelen in allerlei soorten. Zo zijn er bijvoorbeeld bruine ratten, zwarte ratten, woestijnratten, muskusratten en hamsterratten. En gewone eekhoorns, grijze eekhoorns en grondeekhoorns. Er zijn ontelbaar veel knaagdieren. Je zou het misschien niet denken, maar ook het stekelvarken is een knaagdier. Hoewel het ook knagers zijn, horen konijnen en hazen er niet bij. Die vallen onder een aparte categorie, de haasachtigen, en niet onder de knaagdieren. 

Een hapje capibara?

Het grootste knaagdier ter wereld is de capibara. Misschien heb je er weleens eentje in een dierentuin gezien. Hij leeft in het wild in landen in Zuid-Amerika. Hij lijkt een beetje op een cavia. Maar dan wel een reuzencavia: de capibara is wel zo groot als een hond! Een capibara wordt ook wel waterzwijn genoemd. Eigenlijk zou je hem beter waterrat kunnen noemen, want hij kan heel goed zwemmen. In verschillende landen worden capibara’s en ook cavia’s door mensen gegeten en wordt het gezien als een delicatesse … iets voor jou, zo’n hapje capibara?